SỐ LƯỢT TRUY CẬP

2
6
0
9
9
1
0
1
Tin tức sự kiện 21 Tháng Sáu 2011 7:40:00 CH

Nhân ngày 21/6, nghĩ về cách tuyên truyền độc đáo của Bác Hồ trên báo Việt Nam Độc Lập

 

Mùa xuân năm 1941, sau khi trở về nước, trong hoàn cảnh còn nhiều khó khăn, thiếu thốn và bộn bề công việc, nhưng Bác Hồ liền bắt tay xúc tiến cho ra đời tờ báo Việt Nam Độc Lập (gọi tắt là Việt Lập) để nhằm đẩy mạnh hơn nữa việc tuyên truyền cổ động và tổ chức nhân dân vào các đoàn thể cứu quốc của Mặt trận Việt Minh.
Theo hồi ức của Đại tướng Võ Nguyên Giáp thì "việc chuẩn bị cho tờ báo ra đời cũng khá khó khăn. Các đồng chí ở địa phương mày mò mãi mới kiếm về được một cái bia đá. Bác cùng các đồng chí thay nhau mài mấy ngày liền mới hết những chữ nho khắc trên mặt bia. Giấy bản in báo do các chị phụ nữ mua từng ít một trong các phiên chợ đem về góp lại… Vì khuôn khổ tờ báo nhỏ, nhưng theo chỉ thị của Bác, chữ lại phải in to để đồng bào đọc dễ dàng, nên các bài viết phải rất ngắn". Sau một thời gian chuẩn bị, ngày 01/8/1941, tại rừng già Khuổi Nậm, tờ báo số đầu tiên xuất hiện, mang đến cho các hội viên cứu quốc, cho nhân dân các dân tộc một luồng sinh khí mới mẻ. Nội dung của tờ báo đề cập nhiều đề tài: chính trị, quân sự, kinh tế, văn hóa lịch sử… Riêng mục thời sự được chia ra: tin trong nước và tin thế giới. Báo cũng dành một chuyên mục cho văn nghệ, đặt tên là: Vườn văn. Giá bán 1 tờ báo là 3 xu (thời ấy 3 xu mua được 1 kg gạo ngon). Các tác giả chủ yếu là: Bác Hồ, Phạm Văn Đồng, Võ Nguyên Giáp, Lê Thiết Hùng, Vũ Anh… Một tổ in báo gồm 6 đồng chí, do đồng chí Thế Hậu làm tổ trưởng, báo được in bằng đá ly tô, nơi in ở hang Kéo Nọi. Tờ báo có tính quần chúng cao nên cuốn hút nhiều người đọc, tạo ra sức lan tỏa trong tuyên truyền cách mạng, dấy lên các phong trào quần chúng từ miền ngược cho đến miền xuôi. Trong số báo đầu tiên, Bác Hồ có một bài viết theo thể thơ song thất lục bát dài hơn 20 câu "Khuyên đồng bào mua báo Việt Nam độc lập". Bác vạch rõ: "Đế quốc Pháp thật là ác nghiệp/ Làm dân ta như điếc, như mù/ Làm dân ta dở dại, dở ngu/ Biết gì việc nước, biết đâu việc đời". Vì lẽ đó mà Bác khuyên rằng: "Ai không chịu ngu si mù tối/ Ắt phải xem báo ấy mới nên/ Giúp cho báo ấy vững bền/ Càng ngày càng lớn, càng truyền khắp nơi". Tuy nhiên, Bác cũng nêu nhiệm vụ cho tờ Việt lập là "Làm cho ta mở mặt, mở tai/ Cho ta biết đó biết đây/ Ở trong việc nước, ở ngoài thế gian". Nhiệm vụ trước mắt là làm cho dân ta "biết các việc, biết đoàn kết đánh Tây, đánh Nhật, làm cho Việt Nam độc lập, bình đẳng, tự do". Không những tự mình viết bài mà Bác còn phân công cho các đồng chí Võ Nguyên Giáp, Phạm Văn Đồng,… viết bài. Đại tướng Võ Nguyên Giáp nhớ lại: "Có lần tôi ở Tĩnh Tây về, Bác phân công viết một bài về phong trào phụ nữ cho báo Việt Lập. Bác nói: "Chú viết đúng 100 chữ, viết hơn thì không có chỗ đăng đâu". Thấy Đại tướng ngồi viết khó khăn, Bác cười và nói đại ý: Viết cho báo Việt Lập phải đơn giản, dễ đọc, dễ hiểu. Rồi những dịp đi công tác vận động quần chúng, Đại tướng mới thấy hết tác dụng to lớn của tờ báo.
Trang đầu tờ báo Việt Nam Độc lập của Việt Minh, xuất bản trước cuộc tổng khởi nghĩa tháng 8 năm 1945 (TL - TNN st)
Có thể nói, cách tuyên truyền của Bác Hồ trên báo Việt Lập rất độc đáo, có sức lôi cuốn đặc biệt đối với người đọc. Đó là việc Bác đã sáng tác những bài thơ, những câu ca giúp cho việc tuyên truyền dễ đi vào lòng người. Ngoài số báo đầu tiên, tiếp tới số báo ra ngày 11/8/1941, Bác viết bài với tựa đề "Mười chính sách của Việt Minh" với những lời thơ dễ hiểu: "Việt Nam độc lập đồng minh/ Có bản chương trình đánh Nhật, đánh Tây/ Quyết làm cho nước non này/ Cờ treo độc lập, nền xây bình quyền/ Làm cho con cháu Rồng, Tiên/ Dân ta giữ lấy lợi quyền của ta/ Có mười chính sách bày ra/ Một là ích nước, hai là lợi dân…". Và rõ ràng, cho đến bây giờ, những điều mà Bác viết trong "Mười chính sách của Việt Minh" vẫn còn nguyên tính thời sự và giá trị nhân văn sâu sắc như bỏ thuế ruộng, thuế thân; nông dân có ruộng, có ăn; công nhân ngày làm 8 giờ, lương đủ sống và có chế độ đãi ngộ xứng đáng; thương nhân buôn bán tự do; những người có công được trọng đãi; thanh niên có trường học; nam nữ bình quyền; già trẻ tật nguyền Chính phủ phải chăm lo… Đặc biệt, trong tờ báo số 103 (số 3) ra ngày 21/8/1941, trên trang nhất, Bác Hồ vẽ bức tranh sinh động, một người Việt Nam tay cầm cờ đỏ sao vàng, miệng thổi kèn loa cách điệu chữ Việt Nam Độc Lập, kèm theo bốn câu thơ kêu gọi: "Việt Nam độc lập thổi kèn loa/Kêu gọi dân ta trẻ lẫn già/ Đoàn kết vững bền như khối sắt/ Để cùng nhau cứu nước Nam ta". Rồi các số tiếp theo như số ra ngày 22/8/1941 đăng bài "Ca dân cày" với những lời thơ mộc mạc, chân tình: "Muốn phá hết việc bất bình/ Dân cày phải kiếm Việt Minh mà vào/ Để cùng toàn quốc đồng bào/ Đánh Pháp - Nhật gây phong trào tự do"; số ra ngày 01/9/1941, đăng bài "Ca phụ nữ": "Việt Nam phụ nữ đời đời/ Nhiều người vì nước, vì nòi hy sinh/ Ngàn thu vang tiếng Bà Trưng/ Ra tay cứu nước cứu dân đến cùng”; số ngày 21/9/1941, đăng bài "Trẻ con": "Trẻ em như búp trên cành/ Biết ăn ngủ, biết học hành là ngoan/ Chẳng may vận nước gian nan/ Trẻ em cũng bị bận thân cực lòng/ …/ Vậy nên con trẻ nước ta/ Phải đoàn kết lại để mà đấu tranh/ Kẻ lớn cứu quốc đã đành/ Trẻ em cũng phải ra dành một vai/ Bao giờ đuổi hết Nhật - Tây/ Trẻ em ta sẽ là bầy con cưng"… Và tiếp đó, tất cả mọi đối tượng được tuyên truyền đều được Bác sáng tác các bài ca để người tuyên truyền nắm bắt với tinh thần người được phân công đi tuyên truyền đối tượng nào thì trước hết phải học thuộc lòng những bài ca về đối tượng đó. Không những thế, Bác còn động viên mọi người học thuộc lòng tất cả các bài ca (Bác tập hợp lại thành một cuốn sách nhỏ gồm 30 bài ca). Bác cấm không được mang theo tài liệu trong người vì rất nguy hiểm cho tính mạng và phiền phức cho tổ chức cách mạng, nhờ vậy đã có rất nhiều người thuộc cả 30 bài ca.
Đã 70 năm trôi qua, nhưng giờ đây đọc lại những bài ca này của Bác, chúng ta càng cảm phục và thấm thía hơn nghệ thuật tuyên truyền, khích lệ, động viên các tầng lớp nhân dân đứng lên làm cách mạng của Người. Mặc dù đó là những bài ca ra đời bằng khẩu ngữ dân gian, nhưng tác dụng và ý nghĩa cổ vũ của nó thì thật to lớn vô cùng, nhất là trong việc tuyên truyền đấu tranh cách mạng, chuẩn bị về mặt tư tưởng, lý luận cho Tổng khởi nghĩa tháng 8/1945 thành công.
Đánh giá vai trò lịch sử của tờ báo, Đại tướng Võ Nguyên Giáp nêu rõ: "Tuy nhỏ bé, đơn giản, thế nhưng tác dụng của báo lại rất to lớn, tờ Việt Lập đã là người cán bộ tuyên truyền, tổ chức đấu tranh, gây ảnh hưởng cách mạng thật mau chóng…".
         NguyỄn thỊ thỌ

Số lượt người xem: 2880    

TIN MỚI HƠN

TIN ĐÃ ĐƯA

Xem tiếp
Xem theo ngày Xem theo ngày
  • Không tiêu đề
Tìm kiếm